ABD Hazine Bakanı Bessent’tan İran’a yeni yaptırım

ABD’nin G20 dönem başkanlığı kapsamında Kuzey Carolina eyaletinin Asheville kentinde düzenlenen G20 Maliye Bakanları ve Merkez Bankası Başkanları Toplantısı sona erdi.

İki gün süren toplantıların akabinde basın mensuplarının karşısına çıkan ABD Hazine Bakanı Scott Bessent, küresel ekonomik büyüme, Çin ile ticaret, İran’a yönelik yaptırımlar, Rusya-Ukrayna savaşı ve yapay zeka konusunda değerlendirmelerde bulundu.

ABD idaresinin toplantılarda bilhassa ekonomik büyüme ve global ticaret dengesizliklerine odaklandığını belirten Bessent, öbür G20 ülkelerine de kendi üretimlerini ve istihdamlarını korumak hedefiyle ticari tedbirler alma davetinde bulundu.

BESSENT: ÇİN KARŞI ÇIKAN TEK ÜLKE OLDU

G20 görüşmelerinin en dikkat cazibeli başlıklarından biri Çin’in ihracata dayalı iktisat siyaseti oldu. Bessent, G20 üyelerinden 19’unun piyasa dışı ekonomilerden gelen daima ucuz ihracatın global ekonomik istikrarlar açısından sürdürülebilir olmadığı görüşünde birleştiğini söyledi.

Bessent, "Piyasa temelli olmayan iktisatların sonu gelmeyen bir ucuz ihracat akışı oluşturmasının sürdürülebilir olmadığına inanıyoruz" tabirlerini kullandı.

Görüş birliğine karşı çıkan ülkenin Çin olduğunu açıklayan Bessent, "Dünyanın en büyük ve sürdürülemez cari süreçler fazlasına sahip ülkesi Çin Halk Cumhuriyeti’nin buna karşı çıkan taraf olduğu açık" dedi.

Bessent, ABD Başkanı Donald Trump’ın ikinci devrinin başında Washington’ın uygulayacağı yeni gümrük tarifelerinin Çin mallarının öteki ülke pazarlarına yönelmesine sebep olacağı konusunda müttefiklerini uyardığını hatırlattı.

Bu öngörünün gerçekleştiğini savunan Bessent, öteki ülkelerin vatandaşlarının istihdamını ve kendi üretim altyapılarını korumak için atabilecekleri adımları değerlendirmeleri gerektiğini söyledi.

TRUMP VE XI GÖRÜŞMESİNDE YAPAY ZEKA DA MASADA OLACAK

Bessent, ABD Başkanı Donald Trump ile Çin Devlet Başkanı Xi Jinping arasında bu ay yapılması planlanan görüşmeye ait de açıklamalarda bulundu.

İki başkanın gündemindeki mevzulardan birinin yapay zeka olacağını belirten Bessent, bilhassa devlet dışı aktörlerin kendi yapay zeka modellerini geliştirmelerine ait daha fazla güvenlik tedbirine gereksinim bulunduğunu söyledi.

Yapay zeka bölümündeki şirketleri de eleştiren Bessent, data merkezi kurucuları ve yapay zeka laboratuvarlarının teknolojinin sağlayacağı yararları Amerikan kamuoyuna gereğince anlatamadığını savundu.

Bessent, bölümün yapay zekanın ekonomik yararlarının sırf küçük bir kümenin elinde toplanmayacağı konusunda Amerikan halkını ikna etmesi gerektiğini tabir etti.

İRAN’A YENİ YAPTIRIMLAR GELİYOR

Bessent’ın G20 toplantıları sırasında verdiği en kıymetli iletilerden biri de İran’a yönelik yeni ekonomik yaptırımlar oldu.

ABD’nin İran’a karşı yürüttüğü ekonomik baskı kampanyasının devam edeceğini belirten Bessent, Washington idaresinin bu hafta bir İran bankasına yeni yaptırım açıklamasının olası olduğunu söyledi.

Bessent, "Muhtemelen bu hafta bir bankaya yaptırım açıklayacağız ve bir sonraki hafta da bir tane daha açıklayacağız. Buradaki müttefiklerimizle görüşüyoruz ve çok güçlü bir takviye gördük" dedi.

Yeni yaptırımların sırf bankalarla sonlu kalmayabileceğini belirten Bessent, İran Devrim Muhafızları Ordusu ile iş yapan kuruluşların da gaye alınabileceğini söyledi. Bessent, uçak kiralama şirketleri dahil Devrim Muhafızları ile ticari bağlantı içerisinde bulunan kuruluşların incelendiğini belirtti.

ABD Hazine Bakanlığı’nın Devrim Muhafızları’na ilişkin memleketler arası varlıkları takip ettiğini söyleyen Bessent, Washington’ın bu bahiste "sıfır tolerans" siyaseti uygulayacağını tabir etti. Bessent ayrıyeten Devrim Muhafızları’nın dünyanın farklı bölgelerindeki finansal varlıkları ve yüksek değerli gayrimenkullerinin de takip edildiğini ve bunların dondurulabileceğini söyledi.

İRAN KONUSUNDA ÇİN İLE GÖRÜŞME

ABD ile Çin arasındaki ticari tansiyona karşın Bessent, Washington ve Pekin’in İran konusunda kimi ortak noktalara sahip olduğunu açıkladı.

Bessent, ABD’nin Çinli yetkililerle İran’ın nükleer silaha sahip olmasının engellenmesi ve Hürmüz Boğazı’nda seyrüsefer serbestisinin sağlanması konusunda özel görüşmeler gerçekleştirdiğini belirtti.

RUSYA’NIN G20’YE KATILIMI TARTIŞMA OLUŞTURDU

Toplantının bir başka kıymetli gündem maddesi ise Rusya Maliye Bakanı Anton Siluanov’un Asheville’deki toplantılara katılması oldu. Siluanov’un Rusya’nın Ukrayna’ya yönelik geniş çaplı ataklarının başladığı 2022 yılından bu yana birinci defa G20 toplantısına şahsen katılması kimi Avrupa ülkelerinin reaksiyonuna sebep oldu.

Kanada ve birtakım Avrupa ülkelerinin temsilcileri Rusya’nın toplantıya katılmasından duydukları rahatsızlığı lisana getirirken, Siluanov klâsik G20 "aile fotoğrafında" yer almadı. Bessent ise Rusya ile temas kurulmasını savundu. Rusya-Ukrayna savaşının sona erdirilmesi için taraflarla görüşmenin gerekli olduğunu belirten Bessent, tarafların birbirleriyle konuşmaması durumunda tahlil bulunmasının mümkün olmayacağını söz etti.

Bessent’ın Siluanov ile gerçekleştirdiği ikili görüşmede ise Washington’ın ekonomik alakaların olağanlaşmasına ait tavrı gündeme geldi. ABD tarafının, Ukrayna’daki savaş sona ermeden Rusya ile ekonomik muahedeler yapılmasının mümkün olmayacağını Siluanov’a ilettiği bildirildi.

BESSENT KÜRESEL BORÇLARA KARŞI BÜYÜMEYİ İŞARET ETTİ

G20 toplantısında global borç yükü de gündeme geldi. Dünya genelindeki toplam borcun yaklaşık 353 trilyon dolarla rekor düzeylere ulaşmasının akabinde Bessent, ülkelerin borç sıkıntısıyla uğraş edebilmesi için ekonomik büyümenin hızlandırılması gerektiğini savundu.

ABD’nin deregülasyon, güç siyasetleri ve özel kesim yatırımlarına dayalı ekonomik yaklaşımını öbür G20 ülkelerine örnek olarak gösteren Bessent, global borç meselesinden çıkışın daha güçlü ekonomik büyümeden geçtiğini söz etti. Global tahvil piyasalarında yaşanan satış dalgası ve ABD tahvil faizlerindeki yükselişe ait tasaları de kıymetlendiren Bessent, mevcut durumun bir kriz olarak görülmemesi gerektiğini belirterek, "Herhangi bir vahim durumda olduğumuzu düşünmüyorum" dedi.

ABD’nin G20 dönem başkanlığı kapsamında gerçekleştirilen Asheville toplantılarında Washington idaresi, evvelki yıllarda G20 gündeminde öne çıkan iklim değişikliği ve eşitsizlik üzere bahisler yerine ekonomik büyüme, deregülasyon, özel dal yatırımları, global ticaret dengesizlikleri ve devlet borçlarına ağırlık verdi.

Kaynak: {Haber Merkezi}