Vergi müfettişleri 354,2 milyar liralık matrah farkını tespit etti

Hazine ve Maliye Bakanlığından edinilen bilgiye göre, Vergi Denetim Kurulu (VDK) Başkanlığı, kayıt dışı iktisatla çaba ve istekli ahengin güçlendirilmesi emeliyle yürüttüğü kontrol faaliyetlerini yılın birinci yarısında da yoğun biçimde sürdürdü.

Başkanlığın ocak-haziran devrinde izaha davet, teftiş, nezaret ve kontrol faaliyetleri sonucunda ortaya çıkardığı matrah farkı ile azaltılan ziyan fiyatlarının toplamı 354,2 milyar liraya ulaştı.

YÜZDE 57 ARTIŞ YAŞANDI

Geçen yılın tıpkı devrinde 225,5 milyar lira seviyesinde bulunan bu fiyat, bilhassa vergiye istekli ahengi artırmaya yönelik faaliyetlerin de tesiriyle yılın birinci yarısında yaklaşık yüzde 57 artış gösterdi.

TESPİT EDİLEN MATRAH FARKI İKİ KATINA ÇIKTI

Vergi müfettişleri tarafından yılın birinci yarısında yürütülen vergi incelemeleri sonucunda 265,2 milyar lira matrah farkı bulundu.

Vergi incelemeleriyle ortaya çıkarılan matrah farkı, geçen yılın tıpkı periyoduna nazaran yüzde 96,65 arttı.

Böylece inceleme kaynaklı matrah farkı bir yıl içinde yaklaşık iki katına çıktı.

33 BİN 455 MÜKELLEF İNCELENDİ

Aynı periyotta tarhı önerilen vergi meblağında yüzde 89,35, önerilen ceza meblağında yüzde 79,92 artış kaydedildi.

Tarhı önerilen vergi ve ceza meblağının toplamı 186,6 milyar lirayı aştı.

Bu kapsamda yılın birinci altı ayında 33 bin 455 mükellef incelenirken bu incelemeler sonucunda 101 bin 301 rapor düzenlendi.

ARTIRILAN VERGİ TUTARINDA ÇİFT HANELİ YÜKSELİŞ

VDK, mükelleflerin direkt vergi incelemesine alınmadan evvel riskli görülen konular hakkında açıklama yapmasına imkan sağlayan izaha davet sistemini aktif biçimde kullandı.

Mükelleflerin beyanlarını gözden geçirmesi sonucunda vergi matrahları 35,4 milyar lira artırıldı. Artırılan vergi meblağı da geçen yılın tıpkı devrine nazaran yüzde 10,41 yükselerek 3,05 milyar liraya ulaştı.

İzaha davet sonucunda artırılan matrah fiyatının geçen yılın birebir periyoduna nazaran yüzde 16,24 azalmasına rağmen artırılan vergi meblağında çift haneli yükseliş kaydedildi.

VDK'nin 2026 yılı teftiş programı kapsamında yürüttüğü çalışmalar sonucunda bulunan matrah farkı ve azaltılan ziyan toplamı 8,03 milyar liraya ulaştı. Bu çalışmalar sonucunda tarh edilen vergi meblağı 886,1 milyon lira olarak gerçekleşti.

Böylece, izaha davet ve teftişler kapsamında 43,4 milyar liralık matrah artışı oluştu.

BEYANLARA DÜZELTME İMKANI

VDK, değişen kontrol anlayışı doğrultusunda mükelleflerin vergi incelemesine alınmadan evvel riskli süreçleri hakkında bilgilendirilmesini ve istekli ahenk göstermesini amaçlayan nezaret programlarının kapsamını da genişletti.

Nisan ayında başlatılan beyanname nezaret çalışması kapsamında 36 bin 15 mükellefe yazı gönderildi. Çalışma sonucunda mükellefler matrahlarını 21,8 milyar lira artırırken beyan edilen ziyanlar 23,3 milyar lira azaltıldı. Başkanlığın risk tahlil ünitesince gerçekleştirilen çalışmalar sonucunda birtakım mükelleflerin brüt satış fiyatlarını toplam 120,9 milyar lira artırdığı belirlendi.

549 MİLYON LİRA MATRAH ARTIŞI

Mart ayında başlatılan stok gözetim programı kapsamında da 301 mükellefe yazı gönderildi. Nezaret kapsamındaki mükellefler toplam 540 milyon lira matrah artışı gerçekleştirdi.

Kuruluş Gözetimli Analiz Programı-2 (KURGAN) kapsamında da 227 mükellef nezdinde fiili tespit yapılırken, 1847 mükellefe bilgi isteme yazısı gönderildi. Çalışmalar sonucunda mükellefler tarafından toplam 795,6 milyon lira fiyatındaki faturanın kayıtlardan çıkarılması sağlandı.

Gözetim programları, risklerin erken evrede giderilmesini sağlayan ve mükelleflerin istekli uyumunu teşvik eden kıymetli bir kontrol aracı olarak kullanılıyor.

LÜKS HİZMET VEREN İŞLETMELERE ENVANTER TAKİBİ

Vergi müfettişleri, alandaki kontrol kapasitesini güçlendirmek emeliyle yılın birinci yarısında kapsamlı fiili envanter çalışmaları da yürüttü. Lüks restoranlar, cümbüş yerleri, temel gıda maddeleri ve pırlanta dallarının yanı sıra matbaa, baskı ve basım hizmetleri, tıbbi aygıt, lastik imalatı, motosiklet, elektrikli bisiklet, dokuma ve tütün ürünleri kesimlerinde fiili tespitler gerçekleştirildi.

Kimyasal gübre, zirai ilaç, ambalajlı içme suyu ve polietilen kesimlerinin de aralarında bulunduğu çok sayıda alanda yürütülen çalışmalar kapsamında da 36 ilde 761 farklı adrese ulaşıldı. Fiili envanter çalışmalarıyla işletmelerin mevcut stokları ve fiili faaliyetleri yerinde tespit edilirken risk tahlillerinde kullanılmak üzere kapsamlı datalar elde edildi.

KAYIT DIŞI EKONOMİYLE MÜCADELE

Hazine ve Maliye Bakanı Mehmet Şimşek, vergi inceleme ve kontrol süreçlerine yönelik kapsamlı dönüşüm programları uyguladıklarına işaret ederek, "Kayıt dışı iktisatla çabayı, risk tahliline dayalı vergi incelemeleri, istekli ahengi temel alan izaha davet ve nezaret programlarıyla çok yönlü sürdürüyoruz. Bu uğraşımızda, mükelleflerin istekli ahengini artıran, rehberlik ve önleyici sistemleri öne çıkaran bir strateji izliyoruz. Elde edilen sonuçlar, risk tahliline dayalı kontrol anlayışının ve kontrol kapasitesinin aktifliğini ortaya koydu." dedi.

Kaynak: Anadolu Ajansı (AA)