Sıfır Atık Hareketi Kurucusu, Birleşmiş Milletler Sıfır Atık Yüksek Düzeyli Şahsiyetler Danışma Kurulu Başkanı ve Sıfır Atık Vakfı Onursal Başkanı Emine Erdoğan'ın himayeleri ve vizyonuyla; iki gün boyunca kamu kurumları, lokal idareler, üniversiteler, araştırma kuruluşları, özel dal ve sivil toplum kuruluşlarından temsilcilerin iştirakiyle gerçekleştirilen çalıştayda, Van Gölü Havzası’nın çevresel, ekonomik, toplumsal ve kültürel geleceğine yönelik bütüncül bir yaklaşım ortaya konuldu.
1 HAVZA, 2 ŞEHİR, 14 BAKANLIK, 40 GENEL MÜDÜRLÜK
Çalıştay; 1 havza üzerinde 2 kent, 14 bakanlık, 40 genel müdürlük, il müdürlükleri, 85 akademisyen, öğrenciler, STK’lar ve özel kesim olmak üzere toplamda 325 iştirakçinin iştirakiyle gerçekleştirildi.
Çalıştayın ikinci gününde düzenlenen tematik masa çalışmalarında iştirakçiler; İklim, Su ve Ekosistem, Mekânsal Planlama ve Yaşam Kalitesi, Ekonomik Kalkınma ve Kültürel Değerler ile Yönetişim ve Gelecek Vizyonu başlıklarında kapsamlı değerlendirmelerde bulundu.
SONUÇ BİLDİRGESİ KAMUOYU İLE PAYLAŞILDI
Van Gölü Havzası’nın korunması ve sürdürülebilir geleceğinin sağlanmasına yönelik düzenlenen çalıştayın akabinde hazırlanan sonuç bildirgesi kamuoyuyla paylaşıldı. Bildirgede, havzanın ekolojik, toplumsal ve ekonomik yapısını güçlendirecek yönetişim modeli, dijital dönüşüm, etraf, altyapı, turizm, tarım ve kalkınma başlıklarında kapsamlı tekliflere yer verildi.
Çalıştayın kapanışında Tarım ve Orman Bakanı İbrahim Yumaklı, Sıfır Atık Vakfı Başkanı ve COP31 Yüksek Düzeyli İklim Şampiyonu Samed Ağırbaş, Çevre, Şehircilik ve İklim Değişikliği Bakan Yardımcısı Burak Demiralp, Çevre, Şehircilik ve İklim Değişikliği Bakanlığı Çevre Yönetimi Genel Müdürü Fatih Turan, Van Valisi Ozan Balcı, Bitlis Valisi Ahmet Karakaya, 23. Devir Van Milletvekili, Cumhurbaşkanı Başdanışmanı Gülşen Orhan ve Bitlis Eren Üniversitesi Rektörü Prof. Dr. Necmettin Elmastaş hitaplarda bulundu.
Tarım ve Orman Bakanı İbrahim Yumaklı, 2050 gayesine yönelik bir planlama üzerine yapılan çalışmaların kıymetini vurgulayarak,dedi.
"İKLİM DĞEİŞİKLİĞİ HAYATIMIZIN GÖBEĞİNDE ÇOK ÖNEMLİ BİR GERÇEK"
İklim değişikliğinin artık hayatın bir modülü olduğunu söz eden Yumaklı, şöyle devam etti:
“İklim değişikliği konusu yalnızca bir akademik çalışmanın, yalnızca bir köşe yazısının konusu değildir. Hayatımızın tam da göbeğinde kıymetli bir gerçektir. Tüm dünya buna nazaran tedbirler alıyor. Biz de buna nazaran önlemlerimizi alıyoruz. Sayın Cumhurbaşkanımız su başlığını anlatırken, şu çok kıymetli mevzuyu gündeme gelecek formda şöyle söz ediyor; “Suyumuzu korumak ile vatanımızı korumak arasında mahiyet prestijiyle hiçbir fark yoktur.” Bu kelam neyi, hangi kaynağı kullanıyorsanız onun kullanma istikrarına riayet etmeniz gerekir, bunu söz etmektedir.”
"VAN KAPALI HAVZASI MASTER PLANI ÖNÜMÜZDEKİ YILLARIN YOL HARİTASINI OLUŞTURACAK"
“Bilimsel çalışmalar bize Van Gölü Havzası’nın iklim değişikliğinden en çok etkilenecek bölgelerinden biri olduğunu gösteriyor. Ana amacımız geleceği planlamak. Bugünü konuşmuyor, geleceği planlamaya uğraş ediyoruz. Van Kapalı Havzası Master Planı da önümüzdeki yılların yol haritasını oluşturacaktır.”
"BU ÇALIŞTAY BİR MİLAT"
Çevre, Şehircilik ve İklim Değişikliği Bakanlığı Çevre Yönetimi Genel Müdürü Fatih Turan, “Bu çalıştay bir milat. 2020’de duyuru edilen Van Gölü Havza Koruma Eylem Planı çerçevesinde bir noktaya gelindi. Bu, havzanın teknik manada korunması ve geliştirilmesi için bir çalışmaydı. Bu çalıştay ise 2053 ve 2071 amaçlarımız doğrultusunda havzanın; kültürel, sosyolojik ve ekolojik bağlamda anayasasını ortaya koyacaktır. Bu yapıtı COP31’de paylaşmayı hedefliyoruz” açıklamasında bulundu.
"EMİNE ERDOĞAN'IN GÜÇLÜ VİZYONU EN ÖNEMLİ İLHAM KAYNAĞI"
Sıfır Atık Vakfı Başkanı ve COP31 Yüksek Düzeyli İklim Şampiyonu Samed Ağırbaş, yalnızca bir çalıştayın tamamlanmadığını, tıpkı vakitte ortak aklın, bilimin, güçlü iş birliğinin yol haritasını hayata geçirmenin birinci adımının atıldığını belirterek, “Van Gölü Havzası tarihindeki en kapsamlı çalıştaylardan bir adedini gerçekleştirmenin gururunu yaşıyoruz. Geleceği değiştiren ortak maksatlar belirlemek, birlikte hareket etmek ve alınan kararları uygulamaktır. Sayın Emine Erdoğan Hanımefendi himayelerinde başlatılan Sıfır Atık Hareketi, Türkiye’nin 81 ilinde, dünyanın 193 ülkesinde etraf idaresine farklı bir bakış açısı kazandırmıştır. Bu güçlü vizyon bugün Van Gölü Havzası için yürüttüğümüz kapsamlı çalışmaların en değerli ilham kaynağı olmuştur” dedi.
"PLASTİK RAPORUMUZU ÇOK YAKIN BİR ZAMANDA MİLLETİMİZİN TAKDİRİNE SUNACAĞIZ"
Tüm kısımların fikirleri alınmadan yapılan çalışmaların toplum nezdinde bir karşılığı olmadığını vurgulayan Ağırbaş, şöyle devam etti:
“Ahlat’ı ziyaret ettik. Ahlat’taki mezar taşları bize şunu gösterdi. Atalarımız bize bu toprakları güzel, temiz ve yaşanabilir halde bıraktılar. Bizler de gelecek jenerasyonlara bu toprakları birebir halde bırakmak zorundayız. Bunu ancak Van Gölü Havzası’nda yaşayan hemşehrilerimizin hassaslığı ile ortaya koyabiliriz. Vatandaşımız çok düzgün niyetli. Ne yazık ki geçmişten gelen kimi alışkanlıklar var. Çöpleri hala nehirlere atıyoruz. Sıfır Atık Vakfı olarak hazırlayacağımız plastik raporunu çok yakın vakitte milletimizin takdirine sunacağız. Van Gölü Havzası’nın 2050 vizyonunun, Sıfır Atık Vakfı olarak takipçisi olacağız. Türkiye’deki bütün sulak alanlarla alakalı toplumsal faaliyetler gerçekleştirmeye devam edeceğiz.”
"VAN GÖLÜ'NDEKİ İRADEYİ DÜNYAYA İYİ UYGULAMA ÖRNEĞİ OLARAK DUYURACAĞIZ"
“Sıfır Atık Forumu gerçekleştirdik. Dünyadaki en büyük sivil etraf ve iklim değişikliği toplantısı oldu. COP31’e konut sahipliği yapacağız. Çevre, Şehircilik ve İklim Değişikliği Bakanımız da Başkanlığını yürütüyor. Van Gölü için ortaya konulan iradeyi yeterli uygulama örneği olarak dünyaya duyurulacağız. Vanlı ve Bitlisli hemşehrilerimizin dayanağına bu süreçlerde muhtaçlığımız var.”
"GÜÇLÜ BİR HAVZA YÖNETİM MODELİ ÖNERİSİ DEĞERLİ"
Bitlis Eren Üniversitesi Rektörü Prof. Dr. Necmettin Elmastaş, çalıştay sonuçlarından birine bilhassa dikkat çekerek, “Bitlis ve Van illeri arasında birtakım sorunlar yaşıyoruz. Güçlü bir havza yönetim modelinin önerilmesi değerli. Çanakkale’deki alan başkanlığı üzere burada güçlü bir havza yönetim modeli değerli olacaktır” dedi.
"DİNAMİK VE BİLİMSEL YOL HARİTAMIZLA İLERİYE DOĞRU YÜRÜYECEĞİZ"
23. Devir Van Milletvekili, Cumhurbaşkanı Başdanışmanı Gülşen Orhan, ortak akılda buluşularak elde edilen dataların süreçte yolu aydınlatacağını söz ederek, “Daha dinamik, bilimsel bir yol haritamız olacak ve ileriye hakikat yürüyeceğiz. Van Gölü Havza Koruma Eylem Planı, 2020 yılında Sayın Cumhurbaşkanımızın eşi kıymetli Emine Erdoğan Hanımefendi öncülüğünde başladı. Havzayı kirletmeyecek yeni bir sürece evrilecek yeni yol haritası ortaya konuldu” dedi.
"VAN GÖLÜ'NÜN KORUNMASI ORTAK SORUMLULUĞUMUZ"
Bitlis Valisi Ahmet Karakaya, Van Gölü’nün korunmasının ortak sorumluluk olduğunu söyleyerek, “Van Gölümüz doğal bir mirastır. İçişleri Bakanlığımız ile Sıfır Atık Vakfı arasındaki iş birliği ile sıfır atık şuurunun yaygınlaştırılması, israfın önlenmesi ve etraf farkındalığının artırılmasına yönelik çalışmalar daha da güç kazanmıştır. Biz de Bitlis Valiliği olarak bundan sonra üzerimize düşen sorumlulukları yapmaya devam edeceğiz” sözlerini kullandı.
"ÇEVRENİN KALKINMASINA YÖNELİK BİR KALKINMA HAREKETİ"
Kentte toplamda 12 milyar TL’lik bir yatırım yapıldığını belirten Van Valisi Ozan Balcı, “Sıfır Atık Vakfı’nın bu işin içine girmesi bir güç getirdi; daha profesyonel ve kurumsallaşmaya başladı. Çevrenin kalkınmasına yönelik bir kalkınma hareketi de getirdi. Bu ekonomik, toplumsal, kültürel manada da bölgenin huzuruna katkı sağlayacak bir projeye katkı sağlıyor” dedi.
"VAN GÖLÜ HAVZASI'NI GÜVENCE ALTINA ALACAĞIZ"
Çevre, Şehircilik ve İklim Değişikliği Bakan Yardımcısı Burak Demiralp, Van Gölü’nün kültürel miras ve ekonomik potansiyeli ile Türkiye’nin en değerli havzalarından birisi olduğunu belirterek, “Çalıştayımızda geniş yelpazede değerli değerlendirmeler yapıldı. Ortak görüşümüz şudur ki, Van Gölü Havzası’nı gelecek kuşaklara kurumlarımızın uyumuyla teminat altına alacağız” dedi.
VAN GÖLÜ SÜRDÜRÜLEBİLİR GELECEK ÇALIŞTAYI SONUÇ BİLDİRGESİ
Çalıştay sonunda Van Gölü Havzası’nın korunması ve sürdürülebilir geleceğinin sağlanmasına yönelik düzenlenen çalıştayın akabinde hazırlanan sonuç bildirgesi kamuoyuyla paylaşıldı.
Bildirgede, havzanın ekolojik, toplumsal ve ekonomik yapısını güçlendirecek yönetişim modeli, dijital dönüşüm, etraf, altyapı, turizm, tarım ve kalkınma başlıklarında kapsamlı tekliflere yer verildi.
Çalıştayın en değerli teklifleri arasında Van Gölü Havzası için tek çatı altında, hukukî kişiliğe sahip, mali açıdan özerk ve güçlü bir havza yönetim modelinin oluşturulması yer aldı. Bu kapsamda bağımsız bütçeye sahip Van Gölü Havzası Dijital Yönetim Merkezi Üst Kurulunun kurulması, yetki ve sorumlulukları açık halde tanımlayan yeni bir yasal çerçevenin hazırlanması ve havza ölçeğinde bütüncül planlama anlayışının hayata geçirilmesi önerildi.
Ayrıca, Van Gölü Havza Koruma Eylem Planı’nın mekânsal planlarla uyumlu formda uygulanabilmesi emeliyle öncelikli olarak 1/25.000 ölçekli nazım imar planının hazırlanması gerektiği vurgulandı.
EĞİTİM PROGRAMLARI YAYGINLAŞTIRILMALI
Dijital dönüşüm başlığında ise göç, istihdam, eğitim ve etraf şuuru üzere alanlarda data temelli izleme düzeneklerinin kurulması, nizamlı bilimsel araştırmaların yürütülmesi ve dijital okuryazarlığı artıracak eğitim programlarının yaygınlaştırılması önerildi.
Kurumlar arası bilgi paylaşımını sağlayacak EKOZEKA VAN sisteminin kurulması, Türkiye Ulusal Coğrafi Bilgi Sistemi ile uyumlu data üretimi gerçekleştirilmesi ve sensör ağları, coğrafik bilgi sistemleri ile dijital ikiz teknolojilerini bir araya getiren entegre bir dijital altyapının oluşturulması tavsiye edildi.
MODERNİZASYON ÇALIŞMALARI HIZLANDIRILMALI
Çevre ve altyapı alanında ise biyolojik çeşitliliğin korunması, su kaynakları ile karbon yutak alanlarının güçlendirilmesi, sulak alanların geliştirilmesi ve kent ormanları ile yeşil alanların artırılması öne çıkan başlıklar arasında yer aldı.
Tarımsal sulamada açık kanalların kapalı sisteme dönüştürülmesi, atıksu arıtma tesislerinin daha verimli çalışabilmesi için kanalizasyon altyapısının güzelleştirilmesi, gerekli bölgelerde ayrık sisteme geçilmesi ve içme suyu şebekelerinde kayıp-kaçak oranlarını azaltacak modernizasyon çalışmalarının hızlandırılması önerildi.
YENİ BİR HAVALİMANI İNŞA EDİLMELİDİR
Turizm ve ekonomik kalkınma başlığında, Van Gölü Havzası’nın sahip olduğu doğal, kültürel ve tarihi bedellerin korunarak ulusal ve milletlerarası ölçekte markalaştırılması gerektiği söz edildi.
Yeşil dönüşüm yatırımlarının hızlandırılması maksadıyla ulusal ve milletlerarası yeşil finansman kaynaklarının bilhassa KOBİ’lere yönlendirilmesi önerilirken, havzanın turizm potansiyelini artırmak gayesiyle ulaşım altyapısının güçlendirilmesi ve yeni bir havalimanının inşa edilmesi de teklifler arasında yer aldı.
BÖLGEYE ÖZGÜ ÜRÜNLER KATMA DEĞERLİ ÜRÜNLERE DÖNÜŞTÜRÜLMELİ
Tarım ve hayvancılık alanında ise başta inci kefali olmak üzere bölgeye mahsus eserlerin katma değerli ürünlere dönüştürülmesi, kadın kooperatifleri ve lokal girişimciliğin desteklenmesi, havzaya uygun ürün deseninin oluşturulması ve onaylı tarım işletmelerinin yaygınlaştırılması gerektiği belirtildi.
Tarımsal su verimliliğinin artırılması için damla ve basınçlı sulama sistemlerinin teşvik edilmesi, Van’ın yüksek güneşlenme potansiyelinden yararlanılması ve çiftçilerin bu mevzuda bilinçlendirilmesi önerildi.
Ayrıca kırsal bölgelerde genç nüfusun istihdamını artıracak uygulamaların desteklenmesi gerektiği vurgulandı.
GÜÇLÜ YÖNETİŞİM, BÜTÜNLEŞİK PLANLAMA, DİJİTAL DÖNÜŞÜM
Çalıştay sonunda hazırlanan bildirgede, Van Gölü Havzası’nın geleceği için güçlü yönetişim, bütünleşik planlama, dijital dönüşüm, doğal kaynakların korunması, sürdürülebilir altyapı, toplumsal farkındalık ve ekonomik kalkınmayı temel alan bütüncül bir havza idare anlayışının hayata geçirilmesinin öncelikli bir gereklilik olduğu tabir edildi.
Bildirgede, ortaya konulan tekliflerin ilgili kurum ve kuruluşların iş birliğiyle hayata geçirilmesinin, Van Gölü Havzası’nın ekolojik, toplumsal ve ekonomik sürdürülebilirliğine kıymetli katkı sağlayacağı belirtildi.
TEKNİK MASALARDA VAN GÖLÜ HAVZASI'NA ÖZGÜ KONULAR GENİŞ PERSPEKTİFLE ELE ALINDI
Masa çalışmalarında iklim değişikliğine ahenk, su kaynaklarının korunması, atıksu ve katı atık idaresi, biyolojik çeşitliliğin güçlendirilmesi, kıyı alanlarının korunması, sürdürülebilir şehircilik, tarım ve gıda güvenliği, yeşil dönüşüm, döngüsel iktisat, turizm, kültürel mirasın korunması, dijital dönüşüm ve kurumsal uyum üzere bahisler ele alındı.
Katılımcılar, havzanın mevcut sorun alanlarını, risklerini ve tahlil tekliflerini çok paydaşlı bir anlayışla kıymetlendirdi.
Çalıştay kapsamında gerçekleştirilen değerlendirmelerde, Van Gölü Havzası’nın sadece doğal bir ekosistem olarak değil; etrafındaki yerleşimler, üretim alanları, kültürel bedelleri ve ekonomik yapısıyla birlikte ele alınması gerektiği vurgulandı.
Havzanın sürdürülebilir idaresi için kurumlar arası iş birliğinin güçlendirilmesi, data temelli karar alma süreçlerinin yaygınlaştırılması ve uzun vadeli siyaset yaklaşımının benimsenmesi yönünde ortak görüş oluştu.
SONUÇ RAPORU, VAN GÖLÜ HAVZASI 2050 VİZYONU'NA KATKI SUNACAK
İki gün boyunca ortaya konulan değerlendirmeler doğrultusunda hazırlanacak sonuç raporunda; su kaynaklarının korunması, doğal ömür sistemlerinin güçlendirilmesi, kaynak verimliliğinin artırılması, iklim değişikliğine dirençli havza idaresinin geliştirilmesi ve sürdürülebilir kalkınmayı destekleyecek siyaset tekliflerine yer verilecek.
Çalıştay sonunda oluşturulan ortak değerlendirmelerin, Van Gölü Havzası 2050 Vizyonu doğrultusunda yürütülecek çalışmalara katkı sunması ve havzanın geleceğine yönelik uygulanabilir yol haritasının oluşturulmasına rehberlik etmesi hedefleniyor.
“Gelecek İçin Van Gölü Havzası – Ortak Akıl Platformu”, farklı disiplinlerden uzmanları ve kurumları tıpkı masa etrafında buluşturarak Van Gölü Havzası’nın korunmasına yönelik ortak sorumluluk anlayışını güçlendirirken, sürdürülebilir gelecek vizyonuna katkı sağlayacak değerli bir istişare tabanı oluşturdu.
Kaynak: {Haber Merkezi}
Yorumlar 0
Yorum Yap
Henüz yorum yok. İlk yorumu siz yapın!