Şimşek: Endüstrinin karbondan arındırılması için 300 milyar dolar gerekiyor

Hazine ve Maliye Bakanı Mehmet Şimşek, Türkiye'nin konut sahipliğinde birinci sefer düzenlenen BM İklim Değişikliği Çerçeve Sözleşmesi 31. Taraflar Konferansı (COP31) kapsamında gerçekleştirilen "Küresel Finans Zirvesi" başlıklı oturumda konuştu.

Türkiye'nin mali duruşunun hayli güçlü olduğunu belirterek "Deprem sonrası altyapının yine inşası için 100 milyar doların üzerinde harcama yapılmasına karşın bütçe açığımız Gayri Safi Yurt İçi Hasıla'ya (GSYH) oranla yaklaşık yüzde 3 düzeyinde." dedi.

Asıl imtihanın argümanlı gayelere ulaşmak için gereken kaynakları bulabilmek olduğunu vurgulayan Şimşek, 2026'nın son derece güçlü bir yıl olduğunu söyledi.

2053 NET SIFIR HEDEFİ

Bakan Şimşek, yakın tarihin en büyük güç arzı şokunun yaşandığına ve bunun epeyce değerli makroekonomik tesirlerinin de olduğuna işaret ederek "Burada bizim için 2053 net sıfır amacı olağan ki çok değerli. Buna odaklanıyoruz. Biz yükselen bir piyasayız, büyüyen bir ekonomiyiz hasebiyle daima olarak büyümeye devam etmemiz gerekiyor lakin büyürken karbondan arındırabilir misiniz kendinizi? Bu çok önemli. Yeşil endüstrinizi oluşturabilir misiniz? Önümüzde duran meseleler bunlar." diye konuştu.

Enerji açısından bakıldığında ise iki bileşen olduğuna değinen Şimşek, güç tarafında çok savlı maksatlarının bulunduğunu ve 2040'a kadar 175 gigavat güneş ve rüzgar gücünü hedeflediklerini bildirdi.

Şimşek, düşük karbonlu yolun kendileri için bir seçenek değil, bir mecburilik olduğunu belirterek Türkiye'nin ihracatının yarısından fazlasının Avrupa'ya olduğunu ve bu yüzden dekarbonizasyona yatırım yapmaları gerektiğini anlattı.

“İDDİALI HEDEFLERE ULAŞMAK İÇİN YALNIZCA KAMU KAYNAKLARININ YETERLİ OLMAYACAK”

Buradaki asıl zorluğun hem ucuz hem de pak enerjiyi üretebilmek olduğuna dikkati çeken Şimşek, şöyle devam etti:

"Sanayinin karbondan arındırılması mümkün mü? Biz bunun gerçekleştirilebileceğine inanıyoruz fakat burada yanıtlanması gereken temel sorular, bunun ne kadara mal olacağı ve finansmanının nasıl sağlanacağı. Yapılan hesaplamalar bu maksat doğrultusunda yaklaşık 300 milyar dolarlık bir kaynağa gereksinim olduğunu gösteriyor. Türkiye'nin mali duruşu epeyce güçlü. Sarsıntı sonrası altyapının yine inşası için 100 milyar doların üzerinde harcama yapılmasına karşın bütçe açığımız Gayri Safi Yurt İçi Hasıla'ya oranla yaklaşık yüzde 3 düzeyinde. Kamu borcumuzun GSYH'ye oranı da yaklaşık yüzde 22 ile epey alçakgönüllü bir seviyede. Münasebetiyle değerli bir mali hareket alanına sahibiz fakat bu tezli gayelere ulaşmak için sadece kamu kaynaklarının yeterli olmayacağını düşünüyoruz."

"DÜNYA BANKASI, EBRD VE IFC GİBİ KURULUŞLARIN DAHİL OLMASI BÜYÜK ÖNEM TAŞIYOR"

Bakan Şimşek, bu nedenle Dünya Bankası ve Avrupa İmar ve Kalkınma Bankası (EBRD) üzere çok taraflı kalkınma bankalarının dayanağına gereksinimlerinin olduğunu belirterek şu tabirleri kullandı:

"Buradaki emel, sırf bu kuruluşlardan kredi temin etmek değil, farklı kaynaklardan özel sermayeyi harekete geçirmek ve yatırımların risklerini azaltmak. Çok taraflı kalkınma bankaları, teminat sağlayarak ve riskleri üstlenerek özel bölüm yatırımlarının önünü açabilir. Dünya Bankası, EBRD ve IFC üzere kuruluşların bu sürece ortak olarak dahil olması büyük değer taşıyor. Türkiye'nin bu maksatları gerçekleştirmek için güçlü bir mali pozisyonu ve kâfi hareket alanı bulunuyor."

"ENERJİ, TÜRKİYE'NİN CARİ AÇIĞININ BÜYÜK BİR KISMINA TEKABÜL EDİYOR"

Hazine ve Maliye Bakanı Şimşek, Türkiye'nin birincil güç kaynaklarının yüzde 70’inden fazlasının ithal edildiğini kaydederek, bunun cari açığın büyük bir kısmına tekabül ettiğini lisana getirdi.

Son 10 yıl içerisinde Türkiye'nin petrol ve doğal gaz ithal etmek için yaklaşık 600 milyar dolar ödediğine işaret eden Şimşek, kelamlarını şöyle tamamladı:

"(Bu) Brüt dış borcumuzdan daha yüksek. Münasebetiyle güç sistemimize baktığımızda, yenilenebilir güç kapasitemizi artırmamız gerektiği açık. Bu, ekonomik dayanıklılığımızı da güçlendirecek. Bu sebeple yenilenebilir güç yatırımlarımızı sürdürmeye devam edeceğiz. Bunun ekonomik münasebeti son derece açık. Güç sistemimizi karbondan arındırırken tıpkı vakitte elektrifikasyonu yaygınlaştırmaya yöneliyoruz.

Böylece güç ithalatına bağımlılığımızı ve makrofinansal risklerimizi azaltırken dayanıklılığımıza ve rekabet gücümüze yatırım yapıyoruz. Bu dönüşüm sayesinde endüstrimize daha uygun maliyetli ve rekabetçi fiyatlarla güç sunabiliyoruz. Bununla birlikte, önümüzdeki devirde atılması gereken daha pek çok adım bulunuyor."

Kaynak: {Haber Merkezi}