Nepal'de yaşanan felaketin perde arkası

Nepal ile Çin’in Tibet Özerk Bölgesi hududunda meydana gelen sel felaketinde bilanço ağırlaşıyor.

Nepal polisinden yapılan açıklamada, Bhotekoshi Nehri’ndeki taşkının yol açtığı selde hayatını kaybedenlerin sayısının 165'e yükseldiği bildirildi.

Nepal ve Tibet'teki kasabaları, yolları ve köprüleri yutarak yıkıcı bir iz bırakan güçlü sel sularının kesin sebebi ise hala araştırılıyor.

İKLİM FELAKETLERİNİN MERKEZ ÜSSÜ

CNN'in haberine nazaran dünya ısındıkça Nepal, iklim felaketlerinin merkez üssü haline geliyor.

Büyük buz kütleleri eriyor ve kayalık dağ yamaçları istikrarını kaybederek daha akışkan bir yapıya bürünüyor.

Buzullar eriyip yüksek dağ rakımlarında devasa göller oluşturdukça, yaz aylarındaki sıcaklıklar bu göllerin taşarak ırmağın aşağısına gerçek salınmasına yol açabiliyor.

İKLİM DEĞİŞİKLİĞİ ÖLÜMCÜL SELLERİ TETİKLİYOR

Tüm bunların üzerine iklim değişikliği, ölümcül selleri tetikleyebilecek daha aşırı yağışları da beraberinde getiriyor.

Bilim insanları felakete tam olarak neyin neden olduğunu belirlemek için çalışmalarını sürdürüyor.

SARSINTI HEYELAN KAYNAKLI

Depremin mi bir heyelanı tetiklediği, yoksa sarsıntı gibisi sarsıntının mı heyelanın kendisinden kaynaklandığı konusu tartışılıyordu.

Habere nazaran bir küme bilim insanı, sarsıntının heyelan kaynaklı olduğu görüşünde birleşti.

HEYELAN TARAFINDAN SALINAN SİSMİK ENERJİ

Uydu manzaralarını inceleyen kümede yer alan California Üniversitesi'nden jeolog Daniel Shugar, bildirilen zelzelenin heyelan tarafından salınan sismik enerji olduğunu belirtti.

Araştırma grubu, devasa bir buzul modülünün koparak aşağıdaki vadiye düştüğünü düşünüyor.

Uzmanlar, su hacminin de tesiriyle süratle hareket eden; buz, kaya ve tortu karışımından oluşan bir kaya heyelanının meydana geldiğinden şüpheleniyor.

ANİ DALGALANMA

Katmandu merkezli bir bölgesel iklim kuruluşu olan Uluslararası Entegre Dağ Geliştirme Merkezi'nden (ICIMOD) Saswata Sanyal, bu heyelanın muhtemelen "aşağı akış yönünde ani bir dalgalanmaya" sebep olduğunu söz etti.

Bilim insanları, heyelanların birçok faktörden kaynaklanabileceğini lakin iklim değişikliğinin bu süreçte sıklıkla başrolü oynadığını söylüyor.

BUZULLAR ERİYOR

Hızla ısınan Himalaya bölgesinde yer alan Nepal, sıcaklıklar arttıkça eriyen ve istikrarı bozulan binlerce buzula konut sahipliği yapıyor.

Son araştırmalara nazaran bölgedeki buzulların erime suratı 2000 yılından bu yana iki katına çıktı ve bu durum, ırmakların aşağısında yaşayan yaklaşık 2 milyon insan için büyük riskler oluşturuyor.

YAŞANANLAR İLK DEĞİL

Geçen yıl tıpkı bölgede meydana gelen emsal bir selin, komşu Tibet'teki bir buzul gölü taşkınından kaynaklandığı tespit edilmişti.

Ancak uzmanlar, bu son felakette bir göl taşkınının rol oynayıp oynamadığına dair kesin bir delil bulamadı; hatta kimileri bunun çok düşük bir ihtimal olduğunu düşünüyor.

"BUZ GÖLÜ TAŞKINI İHTİMALİNİ TAMAMEN DEVRE DIŞI BIRAKIYOR"

Almanya'daki Berlin Özgür Üniversitesi'nden jeomorfoloji profesörü Wolfgang Schwanghart yaptığı açıklamada, "Şu ana kadar uydu imgeleri, sel yolunun yukarısında büyük bir göl olmadığını gösteriyor; bu da bir buzul gölü taşkını ihtimalini büsbütün devre dışı bırakıyor." dedi.

Analizlere nazaran, son hava şartları Nepal'deki sel felaketinde tek başına büyük bir rol oynamadı.

MUSON KAYNAKLI FIRTINALAR

Uydu ve meteoroloji datalarına dayanan incelemeler, geçen hafta boyunca bölge yakınlarında geniş çaplı ve yoğun bir yağış gözlemlenmediğini ortaya koyuyor.

Ancak yaz mevsimi, muson kaynaklı fırtınalar sebebiyle bölgenin en yağışlı periyodudur ve bu fırtınalardan kimileri geçen hafta bölgeye yağış bıraktı.

Bu mevsimsel yağmurların ve son aylardaki kar erimelerinin birleşimi, muhtemelen ırmakların debisini artırarak felakete taban hazırladı.

NEPAL'DE FELAKETİN ARDINDAN SON DURUM

Nepal afet idare kurumunun son açıklamasına nazaran, felaketin üzerinden 24 saatten fazla mühlet geçmesine karşın 823 şahısla ilişki kurulamadı.

Bunların en az 579'unun Nepalli ve yabancı turistlerden oluştuğu bildirildi.

ÇOK SAYIDA TURİSTTEN HABER ALINAMIYOR

Daha evvel Nepal makamları 393'ü yabancı olmak üzere 468 turistten haber alınamadığını açıklamıştı.

Kayıplar arasında Hindistan, Ukrayna, Malezya, İngiltere, Güney Afrika ve başka ülkelerin vatandaşları bulunuyor.

Avustralya da Nepal'de bulunan 34 vatandaşından haber alınamadığını duyurdu.

558 KİŞİ KAYIP

Çin makamları ise Tibet'te 558 kişinin kayıp olduğunu, bunlardan 260'ının yabancı olduğunu açıkladı.

Felaketin boyutlarının ortaya çıkmasının akabinde bölge için milletlerarası yardım çalışmaları da başladı.

1,4 MİLYON DOLAR KAYNAK

ABD 500 bin dolarlık acil yardım kelamı verirken, Uluslararası Kızılhaç ve Kızılay Dernekleri Federasyonu 1,4 milyon dolarlık kaynak ayırdı.

10 TON İNSANİ YARDIM

Avrupa Birliği, arama-kurtarma ve hasar tespit çalışmalarına yardımcı olmak gayesiyle Copernicus uydu sistemini devreye soktu. Dünya Sağlık Örgütü bölgeye acil tıbbi gereç gönderirken, Hindistan da birinci etapta 10 ton insani yardım ulaştırdı.

Yetkililer, ulaşım ve bağlantı altyapısının ziyan gördüğü bölgelerde arama-kurtarma çalışmalarının sürdüğünü bildiriyor.