Fransa’da lise öğrencilerinin öncülüğünde başlayan hareket, eğitim sistemindeki problemlerin yanı sıra hayat pahalılığı, fiyatlar ve kamu hizmetlerine yönelik reaksiyonlarla genişlerken Belçika, İtalya ve Portekiz’de de farklı taleplerle binlerce kişi sokaklara çıktı.
Arnavutluk’ta ise günlerdir devam eden hükümet aksisi şovlar başşehir Tiran başta olmak üzere çeşitli kentlere yayıldı.
EĞİTİMDEKİ SORUNLARLA BAŞLAYAN EYLEMLER BÜYÜDÜ
Avrupa’daki şovların en geniş iştirakli örneklerinden biri Fransa’da yaşandı. Eylül ayının sonlarından itibaren lise öğrencileri, okullardaki öğretmen eksikliği, kalabalık sınıflar, yetersiz eğitim kaynakları ve bakımsız okul binalarına reaksiyon göstermek gayesiyle aksiyonlar düzenlemeye başladı.
Hareket, kısa müddette Paris etrafından Marsilya, Lyon, Lille, Nantes, Montpellier, Bordeaux, Toulouse ve Rennes üzere kentlere yayıldı. Öğrencilerin taleplerine öğretmenler, sendikalar, veliler ve üniversite öğrencileri de takviye verdi.
6 Ekim’de ülke genelinde yaklaşık 250 bin kişi şovlara katılırken, 13 Ekim’de Fransa İçişleri Bakanlığı 161 bin 500 kişilik iştirak bildirdi. Sendikalar ise tıpkı gün iştirakçi sayısını 480 bin olarak açıkladı.
17 Ekim’deki şovlarda ise ülke genelinde 550 bin ila 800 bin kişi yürüyüşlere katıldı. Paris, Lyon, Marsilya, Bordeaux ve Limoges üzere kentlerde düzenlenen hareketlerin bir kısmında polisle protestocular arasında çatışmalar yaşandı. Yetkililer yaklaşık 400 kişinin gözaltına alındığını bildirdi.
Başlangıçta eğitim şartlarına odaklanan şovlar, vakitle hayat pahalılığı, fiyatlar, emekli aylıkları, kamu hizmetleri ve hükûmetin bütçe siyasetlerine yönelik reaksiyonlarla genişledi.
YOLSUZLUK İDDİALARI VE İŞSİZLİK TEPKİLERİ BÜYÜTTÜ
Arnavutluk’ta başşehir Tiran’da yoğunlaşan hükümet zıddı şovlar, 18 Ekim prestijiyle altıncı gününe girdi. Öğrencilerin öncülüğünde gelişen hareketlerde yolsuzluk tezleri, işsizlik ve eğitim sistemindeki meseleler öne çıktı.
Başbakan Edi Rama’nın istifasını isteyen göstericiler, hükümet binalarının önünde toplandı. Kimi aksiyonlarda kamu binaları ve bankalar maksat alınırken iş yerlerinin camları kırıldı. Güvenlik güçleriyle protestocular arasında çıkan çatışmalarda polis göz yaşartıcı gaz, tazyikli su ve plastik mermi kullandı.
Gösteriler sırasında binlerce kişi başkentteki Eğitim Bakanlığı önünde toplandı. Polis, olaylarla kontaklı olarak 388 kişi hakkında suçlamada bulunulduğunu bildirdi.
Arnavutluk’taki tansiyonun arka planında, daha evvelki aylarda tartışmalara yol açan kıyı bölgelerindeki lüks yapılaşma projeleri de bulunuyor. ABD Başkanı Donald Trump’ın damadı Jared Kushner ile kontaklı bir lüks gayrimenkul projesine yönelik yansılar, ülkedeki protesto ortamının evvelki basamaklarından birini oluşturdu.
Başbakan Rama, 18 Ekim’de yaptığı açıklamada istifa davetlerini reddetti. Şovların hükümetinden çok Arnavutluk’un Avrupa Birliği’ne üyelik amacını tehdit ettiğini savundu. Ülkede 2030 yılına kadar AB üyeliği maksadı bulunurken, hükümet yolsuzlukla gayret konusunda attığı adımları savunmayı sürdürüyor.
EĞİTİM REFORMLARI VE KEMER SIKMA POLİTİKALARINA TEPKİ
Belçika’da öğrencilerin yanı sıra öğretmenlerin, sendika temsilcilerinin ve öbür kümelerin da katıldığı aksiyonlarda eğitim ıslahatları, kemer sıkma siyasetleri, kamu hizmetleri ve polis müdahaleleri protesto edildi.
Brüksel’de sabah saatlerinde yaklaşık 100 öğrenci ve yetişkin Merkez İstasyonu yakınlarında toplandı. Göstericiler daha sonra Midi İstasyonu etrafına yöneldi. Kimi protestocuların bariyerler kurması ve polise çeşitli cisimler fırlatmasının ardından güvenlik güçleri göz yaşartıcı gaz ve tazyikli suyla müdahale etti.
Liege’de ise yaklaşık 250 kişinin katıldığı yürüyüşte eğitim finansmanı, tahsil fiyatları, toplu taşıma sarfiyatları, çalışma şartları ve toplumsal eşitsizlik gündeme getirildi. Aksiyonlara emekçiler ve veliler de dayanak verdi.
Göstericiler, artan eğitim ve ömür maliyetlerinin gençleri tahsil sırasında çalışmak zorunda bıraktığını, bunun da birtakım öğrencilerin eğitimlerini bırakmalarına sebep olabildiğini savundu.
Belçika’daki aksiyonların bir kısmında Fransa’daki protestolarla dayanışma iletileri da verildi. Bununla birlikte şovların temel talepleri, ülkenin kendi eğitim ve kamu harcamaları siyasetlerine ait itirazları da kapsıyor.
ÖĞRENCİLER HÜKÛMETİN EĞİTİM POLİTİKALARINI PROTESTO ETTİ
İtalya’da öğrenciler 16 Ekim’de başta Milano, Roma ve Torino olmak üzere çeşitli kentlerde şovlar düzenledi. “No Meloni Day” ismiyle gerçekleştirilen aksiyonlarda Başbakan Giorgia Meloni liderliğindeki hükümetin eğitim siyasetleri, kamu eğitimine ayrılan kaynaklar, artan hayat maliyetleri ve askerî harcamalar protesto edildi.
Öğrenciler okulları işgal etme, dersleri boykot etme, yürüyüş ve toplantılar düzenleme üzere tekniklerle taleplerini lisana getirdi.
Milano’daki şovlarda öğrenciler kamu okullarına daha fazla kaynak ayrılmasını istedi. Aksiyonlarda ayrıyeten hükümetin eylül ayında çıkardığı ve yabancı kökenli öğrencilerin bir sınıftaki oranını yüzde 30 ile sonlandırdığı belirtilen düzenlemenin geri çekilmesi talebi öne çıktı.
Torino’da ise protestolar öncesinde birtakım okullarda yaşanan işgaller sırasında binalara ziyan verildiği, camların kırıldığı ve yangın söndürücülerin kullanıldığı bildirildi. Olaylarda bir öğretmen, bir okul çalışanı ve bir jandarma görevlisinin yaralandığı aktarıldı. Bir genç de kolluk kuvvetlerine direnme kuşkusuyla gözaltına alındı.
Torino Belediye Başkanı Stefano Lo Russo, öğrencilerin şov yapma hakkının korunması gerektiğini belirtirken kamu mallarına ziyan verilmesini kabul edilemez olarak nitelendirdi. Eğitim Bakanı Giuseppe Valditara da hasar sebebiyle sorumlulardan tazminat talep edileceğini açıkladı.
BARINMA KRİZİ VE DÜŞÜK ÜCRETLER SOKAĞA TAŞTI
Portekiz’de Lizbon, Porto ve Coimbra başta olmak üzere farklı kentlerde hayat pahalılığına ve konut krizine karşı şovlar düzenlendi. Lakin bu ülkedeki hareketler, öbür birtakım ülkelerdeki öğrenci hareketlerinden farklı olarak yüklü biçimde sendikalar ve barınma hakkı savunucuları tarafından organize edildi.
Portekiz’in en büyük sendikal konfederasyonu CGTP’nin davetiyle düzenlenen Lizbon yürüyüşüne on binlerce kişinin katıldığı bildirildi. Sendika, fiyatların artırılmasını, emekli aylıklarının güzelleştirilmesini ve kamu hizmetlerinin korunmasını talep etti.
Göstericiler, konut fiyatlarının ve kiraların yükselmesine karşı çıkarken fiyatların ömür maliyetlerindeki artışın gerisinde kaldığını savundu. Akaryakıt fiyatları ve temel muhtaçlık sarfiyatları de hareketlerde lisana getirilen esas meseleler arasında yer aldı.
Lizbon’daki yürüyüş, ülkenin merkezindeki ana caddelerden birinde gerçekleşti. Porto’da ise barınma hakkı savunucularının günlerdir devam eden aksiyonları dikkat çekti. Kentte konut krizine dikkat çekmek emeliyle kurulan çadır kampı, hafta başında polis tarafından kaldırılmıştı.
Kaynak: {Haber Merkezi}
Yorumlar 0
Yorum Yap
Henüz yorum yok. İlk yorumu siz yapın!