Antarktika’daki Erebus Yanardağı gökyüzüne altın püskürtüyor

Dünyanın en güneyindeki faal yanardağ olarak bilinen Erebus, sıra dışı bir tabiat olayıyla bilim dünyasının odağı haline geldi.

Lav, kül ve dumanla özdeşleşen volkanik patlamaların tersine Erebus, atmosfere mikroskobik altın kristalleri saçıyor.

Ross Denizi’ndeki Ross Adası üzerinde bulunan yanardağ, Güney Kutbu’na yaklaşık 1.350 kilometre uzaklıkta yer alıyor.

DONMUŞ KIYILARDAKİ AKTİF YANARDAĞ

Erebus Yanardağı, Antarktika’nın kuvvetli şartlarında daima faal bir yapıya sahip olmasıyla dikkat çekiyor. İçinde daima kaynayan bir lav gölü bulunan yanardağ, bölgenin en kıymetli jeolojik oluşumlarından biri olarak kabul ediliyor.

Bilim insanları, bu lav gölünden yükselen gazların içinde mikroskobik boyutta elementel altın parçacıkları tespit etti.

GÜNDE 80 GRAM ALTIN TOZU ATMOSFERE YAYILIYOR

Yapılan araştırmalara nazaran Erebus Yanardağı, her gün yaklaşık 80 gram tartısında altın içeren mikroskobik parçacıkları atmosfere salıyor. Bu parçacıkların 1000 kilometreyi aşan uzaklıklara kadar taşınabildiği söz ediliyor.

Bu özelliğiyle Erebus, kristalize halde altın parçacıkları püskürttüğü bilinen tek yanardağ olarak öne çıkıyor.

VOLKANİK SÜREÇLERDE ALTIN NASIL TAŞINIYOR?

Bilim beşerlerine nazaran volkanik sistemlerde altın, magma içinde bakır, gümüş ve başka ağır elementlerle birlikte eriyik halde bulunabiliyor.

Ancak altının yüksek kaynama noktası sebebiyle buharlaşmak yerine, volkanik gazlardaki klor ve kükürt bileşiklerine tutunarak taşındığı bedellendiriliyor. Bu süreç, altının mikroskobik kristaller halinde atmosfere ulaşmasına taban hazırlıyor.

KUSURSUZ KRİSTALLERİN GİZEMİ

Araştırmacılar, Erebus etrafından ve hatta 1000 kilometre uzaklıktaki atmosfer katmanlarından örnekler topladı. İncelemelerde, bu parçacıkların yaklaşık 60 mikrometre boyutlarında, tertipli geometrik yapıya sahip altın kristalleri olduğu tespit edildi.

Bu yapı, öteki yanardağlarda rastlanan sistemsiz mineral kalıntılarından bariz formda ayrılıyor.

BİLİM DÜNYASI NET BİR AÇIKLAMA ARIYOR

Altın kristallerinin nasıl bu kadar tertipli ve saf yapılar halinde oluştuğu ise şimdi kesin olarak açıklanabilmiş değil.

Bir teoriye nazaran, gazlarla taşınan altın bileşikleri atmosferde ani sıcaklık düşüşüyle kristalleşiyor. Bir diğer görüş ise bu kristallerin lav gölü yüzeyinde yavaşça oluşup, daha sonra gaz hareketleriyle atmosfere taşındığı yönünde.

GİZEMİ SÜREN DOĞA OLAYI

Keşfin üzerinden onlarca yıl geçmesine karşın Erebus Yanardağı’nın kimyasal süreçleri ve bu harikulâde altın salınımının düzeneği hâlâ tam olarak çözülebilmiş değil.

Bilim insanları, Antarktika’nın buzullar altındaki bu etkin yanardağının, gezegenin en gizemli jeolojik sistemlerinden biri olmaya devam ettiğini vurguluyor.

Kaynak: Ensonhaber Haber Merkezi

Kaynak: {Haber Merkezi}